Omdat 360 niet alles kan vertalen wat de redactie leest, ziet en hoort, tippen wij voor u enkele interessante artikelen, podcasts, documentaires en fotoreportages die wij deze week tijdens het speuren naar mooie journalistiek zijn tegengekomen.
Komt er een beeldenstorm in Afghanistan?
Het is de vraag in hoeverre Afghaanse kunstschatten de machtsgreep van de taliban gaan overleven, schrijft redacteur IJsbrand van Veelen. Afghanen zijn er in ieder geval niet gerust op, zo blijkt uit dit artikel van ArtNews. ‘Toen mensen hoorden dat de taliban Kaboel aanvielen, haastten ze zich om alle openbare afbeeldingen van vrouwen te verbergen’, aldus een lokale Afghaanse culturele erfgoedexpert.
Tegen de achtergrond van de snelle machtswisseling zitten velen die werkzaam zijn in de Afghaanse culturele sector in spanning, schrijft Artnews. ‘Ze vrezen dat restricties die de vrijheid van meningsuiting en vrouwenrechten inperken, evenals de plundering en vernietiging van oude monumenten, niet ver weg zijn. Scènes uit maart 2001, toen de taliban de boeddha’s van Bamyan opbliezen, twee monumentale beelden uit de zesde eeuw die op de Werelderfgoedlijst van UNESCO zijn vertegenwoordigd, staan nog vers in het geheugen. Volgens de sharia, die de taliban toepassen, is het afbeelden van zowel goden als de menselijke vorm verboden.’
‘Talibanstrijders bliezen woensdag een standbeeld op van een rivaliserende sjiitische militieleider’
Dat de vrees voor destructie niet ongegrond is, werd deze week al duidelijk: ‘Talibanstrijders bliezen woensdag een standbeeld op van de rivaliserende sjiitische militieleider Abdul Ali Mazari. (…) Mazari verdedigde de etnische Hazara-minderheid in Afghanistan en werd in 1996 vermoord door de taliban. De vernietiging van het standbeeld, hoewel het geen historisch monument is, heeft geleid tot angst voor wat de taliban zouden kunnen doen met andere culturele objecten.’ Volgens Mohammad Fahim Rahimi, directeur van het Nationaal Museum van Afghanistan, is zijn museum vooralsnog met rust gelaten: ‘De afgelopen dagen hebben we met enkele bewakers het museum weten te redden. Er is een groot risico op plundering, daarom vragen we om hulp. Tot nu toe is het museum veilig en hopelijk blijft dat in de toekomst ook zo.’
Wat andere experts over de situatie zeggen lees je hier.
Verscheurd land
Ook de vierdelige documentaireserie Afghanistan: The Wounded Land is een aanrader als je meer wilt weten over hoe de huidige situatie in het verscheurde land is ontstaan, voegt Arthur van der Meeren toe. De serie neemt de kijker mee door veertig jaar geschiedenis waarin Afghanistan veranderde van een paradijs voor hippies op zoek naar schoonheid en goedkope drugs, in een land vernietigd door burgeroorlogen en terrorisme.
Deel één begint eind jaren zestig als Afghanistan nog een redelijk liberale monarchie is. Opmerkelijk zijn de mooie beelden van Kaboel eind jaren zestig, begin jaren zeventig, waarop te zien is hoe hip die stad was voor die tijd.
Maar al snel nemen de communisten nemen de macht over met behulp van de Russen. Voor de islam is dan geen plaats meer, tegen het zere been van een deel van de bevolking. Een burgeroorlog is onafwendbaar, en de Russen grijpen opnieuw in, nu met een invasie. Wat weer leidt tot een volgende oorlog en de uiteindelijke opkomst van de taliban.
De serie wordt vanaf donderdag 19 augustus uitgezonden rond 23.00 uur op NPO 2. Alle afleveringen zijn ook beschikbaar op NPO Start.
Een andere blik
Deze keer een iets afwijkende tip van editor at large Katrien Gottlieb. Afwijkend omdat de tip niet uit de internationale pers komt en slechts ‘iets’ afwijkend omdat de vorige week overleden schrijver en vitalist Gerard Stigter (K. Schippers) de andere blik vertegenwoordigt.
Jij hebt de dingen niet nodig
om te kunnen zien
De dingen hebben jou nodig
om gezien te kunnen worden
Het is maar hoe en waar je de blik op richt. Groot gemis om het zonder zijn ‘educación permanente’ te moeten doen. Maar gelukkig is hij weer even terug in Het Marathoninterview van de VPRO uit 2006 of in Een uur Ischa uit 1991.
Spaans voetbal in financiële crisis
The Guardian publiceerde onlangs een duidelijke uiteenzetting van de gevolgen van de financiële crisis in Spanje voor La Liga, de Spaanse eredivisie, en de leegloop van goede spelers die dat tot gevolg heeft, las Arthur van der Meeren. Want clubs kampen met grote schulden, zo heeft F.C. Barcelona, waar Messi onlangs vertrok (voor niets), een schuld van meer dan 1 miljard euro.
Spelers kiezen eieren voor hun geld als de clubs niet aan hun salariseisen kunnen voldoen
Om die schulden de baas te blijven zijn clubs gedwongen (door de Spaanse voetbalbond) om de spelersalarissen te beperken. Grootheden, zoals Messi, beweren dan ook in de media dat ze graag willen blijven, maar kiezen eieren voor hun geld als de clubs niet aan hun salariseisen kunnen voldoen.
La Liga was de afgelopen decennia samen met de Premier League de toonaangevende voetbalcompetitie van de wereld, maar door de hoge schuldenlast van de clubs is het maar de vraag of dit zo zal blijven.
De wereld door de lens van de beste fotografen
De meeste reisbeperkingen in Europa zijn weer opgeschort en groot deel van Nederland heeft de afgelopen weken in het buitenland de zon opgezocht (want in eigen land was heeft ze zich niet laten zien), maar veel verre bestemmingen zijn nog niet toegankelijk voor EU-burgers.
Om het leed van de échte globetrotters te verzachten, heeft The New York Times zich gewend tot ’s werelds beste fotojournalisten, ‘die u virtueel mee op reis nemen naar enkele van de mooiste en intrigerendste plaatsen op onze planeet’, aldus de krant. Een goedkope en duurzame manier om die langeafstandsvlucht uit te sparen.
Een tafereel dat in de verte aan Romeinse gladiatoren doet denken
Twee reportages over Latijns-Amerika springen eruit, schrijft redacteur Joep Harmsen. Zo bezocht fotograaf Mike Kai Chen het Takanakuy-festival in het Peruaanse bergdorpje Santo Tomás, waar de lokale bevolking zich vermaakt met dans, drank én vuistgevechten in een heuse arena. Een tafereel dat in de verte aan Romeinse gladiatoren doet denken, maar dan zonder leeuwen en wapens en mét mannen en vrouwen die in veelkleurige traditionele kleding met elkaar op de vuist gaan.
Bijna op het zuidelijkste puntje van Amerika ging fotograaf Scott Baker wandelen in het Chileense deel van Patagonië. Een adembenemend en ongerept landschap met ruige bergen, gletsjers en meren. Hij raakte gefascineerd door de baqueanos, zoals de Chileense paardrijders zichzelf noemen. Het leverde intieme foto’s op van de bijzondere band tussen mens en paard.
