Strengere sancties niet afdoende om racisme uit te bannen
Het motto ‘Say no to racism’ is de afgelopen jaren luid en duidelijk uitgedragen binnen de internationale voetbalwereld. Van teams die gezamenlijk met grote spandoeken het veld op lopen tot wereldwijd vertoonde tv-spotjes van topspelers en gerichte campagnes door tientallen nationale voetbalbonden. De vraag is of het ook effect sorteert.
Vinícius Jr, de Braziliaanse vedette van Real Madrid, tekende in 2024 meerdere keren protest aan tegen racistische uitlatingen vanaf de tribunes en barstte tijdens een persconferentie in tranen uit: ‘Het wordt alleen maar erger en daardoor heb ik steeds minder zin om te voetballen’, meldde The Athletic. De aanvaller kreeg gelijk. Want volgens dezelfde krant deed de leiding van La Liga, de hoogste Spaanse divisie, eind augustus aangifte bij de Nationale Politie na racistisch gezang aan het adres van Vinícius en ploeggenoot Kylian Mbappé tijdens de competitiewedstrijd tegen Real Oviedo. Ook elders in de wereld blijft racisme een hardnekkig probleem. Zo diende de Surinaamse voetbalbond begin september een officiële klacht in bij de FIFA naar aanleiding van apengeluiden en het veelvuldig scanderen van scheldwoorden als ‘zwarten’ en ‘negros’ jegens de Surinaamse spelers rond de WK-kwalificatiewedstrijd in en tegen El Salvador.
De wereldfederatie stelde in mei zwaardere sancties in het vooruitzicht tegen racisme en discriminatie in het voetbalstadion. ‘Puntenaftrek van clubs of landenteams, boetes tot zes miljoen US dollar of het spelen van thuiswedstrijden zonder publiek’, schreef onder meer The Maravi Post. De Salvadoriaanse bond kan dan ook een forse geldboete tegemoet zien, verwacht El Mundo: ‘Zeker nadat de FIFA de bonden van Albanië, Argentinië, Chili, Colombia, Servië en Bosnië-Herzegovina onlangs geldstraffen tussen de 100.000 en 200.000 dollar oplegde na racistisch gedrag op de tribunes.’
Of het probleem daarmee uit de wereld is? De onafhankelijke organisatie Ethics and Regulations Watch, die de FIFA observeert op het gebied van ethische en corruptie-vrije sportbeoefening, betwijfelt dat: ‘Lidbonden maken boetes over zonder dat het effect heeft op het gedrag of leidt tot interne her- vormingen. Daarnaast ontbreekt het aan een functioneel systeem om daders op te sporen en te straffen.’ Bovendien ziet de FIFA racisme in het stadion ‘als een indicatie van cultuur in het algemeen. Fans betreden de stadions met de vooroordelen van de samenleving en anonimiteit en menigtesituaties versterken het beledigende gedrag. Het aanpakken van deze cultuur lukt niet met boetes of zelfs slogans.’
Volledig Noors podium op het WK Ironman: ‘Noorwegen heeft de hele trainingsaanpak herschreven’
Wat de Kenianen zijn voor het marathonlopen, lijken de Noren te worden voor de Ironman, met een triatlon van 3,8 kilometer zwemmen, 180 kilometer fietsen en 42,2 kilometer hardlopen. Zo meldde onder meer NBC Sports dat tijdens het WK Ironman in het Franse Nice het volledige podium werd ingenomen door Noorse atleten.
‘Voor het eerst in de geschiedenis van het WK Ironman stonden drie Noren op het podium’, schrijft VG, een van Noorwegens grootste kranten. ‘Casper Stornes was zo superieur dat hij de tijd nam om het publiek een high five te geven.’ Zijn landgenoten Gustav Iden en Kristian Blummenfelt vulden het podium aan. ‘Ik wist dat ik een kans had om te winnen, maar dan moest ik wel twee extreem sterke landgenoten verslaan,’ zei Stornes na afloop tegen VG.
De prestaties zijn allerminst toeval, benadrukt het Amerikaanse Triathlete Magazine. ‘Noorwegen heeft de manier waarop Ironman-races worden benaderd, compleet herschreven.’ Niet per se met grote namen, maar met focus op héél veel data, waaronder lactaattesten en calorieverbruik en -inname. Deze trainingsaanpak wordt internationaal aangeduid als de ‘Norwegian Method’.
Endurance.biz, een gespecialiseerde website voor duursport, benoemt dat het de ‘eerste keer is sinds 2016 dat één land alle drie de plekken op het podium pakt bij het Ironman Wereldkampioenschap’.
Maar het gaat eigenlijk nog een stap verder. ‘Het unieke aan het volledig Noorse podium is dat dit werd gedomineerd door een trainingsgroep’, schrijft Triathlete Magazine. De intensieve samenwerking tussen de Noren zou een van de geheimen zijn van het succes. Al jaren trainen de drie triatleten samen onder leiding van dezelfde coach. ‘De Noren maken niet alleen de Noren beter, maar ook de sport in het algemeen.’
Stornes won met een tijd van 7 uur, 51 minuten en 36 seconden. Iden en Blummenfelt, beiden eerder al een keer wereldkampioen Ironman, volgden op korte afstand. ‘Het is fantastisch om te zien hoe onze trainingsgroep hier presteert, het is echt ongelooflijk,’ zei Blummenfelt tegen VG. ‘We droomden ervan om de wedstrijd te domineren. Dat klinkt misschien een beetje arrogant, maar om dat doel daadwerkelijk te bereiken en met zijn drieën op het podium te staan, is een geweldig gevoel.’
De Noorse zender TV2, dat sprak van een ‘Noorse feestdag’, vertrouwde winnaar Stornes toe: ‘Als ik het met iemand zou mogen delen, dan met deze twee. Ik ben ontzettend blij.’